آفات

سن گندم

  سن گندم

مهم ترين آفت گندم و جو در ايران، سن گندم است.درصد خسارت جو 20-30 درصد و گندم 50-60 درصد می باشد.

"<yoastmark

سن گندم  به درون دانه غلات تركيبات شيميايي وارد مي كند، كه باعث كاهش كيفيت آرد حاصل از اين غلات مي گردد. سن گندم  داراي يك نسل در سال است. هر كدام از آن ها حدود يك سال زنده مي ماند. آفت در طول سال، سه مرحله مختلف زندگي دارد.

 

مراحل مختلف زندگی آفت

مرحله اول:

توليد مثل و تكامل در مزرعه كه با جفت گيري، تخم گذاري و تكامل پورگي ، مشخص مي شود.

مرحله دوم:

مرحله غيرفعال كه در آن، حشرات كامل در طول تابستان، پاييز و زمستان، حالت دياپوز (خواب) دارند.زير گياهان مرتعي و گاهي درختان جنگلي، سنگ ها و برگ هاي خشك، تابستان گذراني و زمستان گذراني  مي كنند.

مرحله سوم:

مهاجرت از كوه به مزارع و يا برعكس، مهاجرت از مزارع به اماكن زمستان گذران.

 

"<yoastmark

روش هاي كنترل سن گندم

كنترل  مكانيكي:

شامل جمع آوري حشرات بالغ از مناطقي  كه زمستان خود را د ر آن جا مي گذرانند .
كنترل زراعي:

مانند استفاده از گياهان زراعي زودرس و ارقامي از غلات كه زودتر مي رسند.

كاربرد گياهان مقاوم:

برخي ارقام جو و گندم در مقابل تغذيه و خسارت سن گندم مقاوم تر هستند.

كنترل شيميايي:

رايج ترين روش كنترل سن گندم استفاده از سموم شيميايي است.

كنترل زيستي:

سن گندم داراي دشمنان طبيعي زيادي است كه هم در مزرعه و هم در مناطق زمستان گذران موجب كاهش جمعيت اين حشرات مي شوند.

دشمنان طبیعی سن گندم

برخي از اين دشمنان طبيعي، زنبورهاي پارازيتوييد و مگس هاي پارازيتوييد هستند.

توليد و كاربرد زنبورهاي پارازيتوييد در مزرعه ، نتايج خوبي را در برداشته است.

ميكروب ها به ويژه قارچ هاي بيمارگر در مناطق زمستان گذران نيز مهم هستند.

 

دشمن طبیعی
مگس پارازیتویید
دشمن طبیعی
زنبور پارازیتویید

علت كنترل زيستي سن گندم در مناطق زمستان گذران

مكان هاي زمستان گذراني سن گندم اغلب، ارتفاعات كوه ها و مراتع است.

سن گندم بيشتر در اين مناطق و زير بوته ها تجمع مي كند.

به طوري كه گاهي (صدها سن زير بوته ديده مي شود.

اين شرايط براي فعاليت قارچ هاي  بيمارگر حشرات، بسيار مناسب بوده، به طوري كه سن ها به شكل طبيعي به اين قارچ ها آلوده مي شوند.

تحقیقات دیگر

تحقيقات مختلف نشان داده كه بارندگي، رطوبت خاك و تجمع زياد سن ها زير بوته ها، مانع شيوع اين آفت مي شوند.

همچنين مشخص شده است كه سن هاي زمستان گذران در اسفندماه بيشتر تحت تأثير آلودگي قارچ قرار مي گيرند.

تلقیح قارچ در محل های زمستان گذرانی سن گندم

چنانچه محل هاي زمستان گذراني با قارچ بيمارگر تلقيح شوند، تعداد زيادي از سن هاي زير بوته ها، آلوده شده و از بين مي روند، يا اينكه آلودگي را با خود به مزرعه مي برند.

آلوده سازي بوته هاي گياهي در مناطق زمستان گذران كار ساده اي بوده است.

يك كارگر مي تواند روزانه تا پنج هكتار از زمين را در مناطق پرتراكم سن گندم، آلوده سازي كند.

نکته :

برخلاف سموم شيميايي، كاربرد قارچ در اين اماكن نياز به هيچ وسيله خاصي نداشته و به موجودات ديگر آسيبي نمي رساند.

گون
مناطق زمستان گذران سن گندم و تجمع آنها زير بوته گون

از چه قارچي براي آلوده سازي استفاده شود

براساس تحقيقات انجام شده، توصيه مي شود از قارچ باواريا باسيانا  استفاده شود.

اما اين قارچ داراي جدايه ها يا انواعي بوده كه هر كدام داراي ويژگي هاي خاصي هستند.

براي داشتن توليد مناسب و از بين بردن تعداد زيادي از سن گندم بايد از جدايه مناسب براي توليد استفاده كرد.

همچنین :

براي  انجام اين كار بايد قبلا جدايه يا نوع قارچ را در طبيعت از محيط هاي مختلف و زيستگاه سن گندم تهيه كرد. اين روش كافي نبوده زيرا هنوز مشخص نيست بهترين جدايه يا نوع كدام است.

نتیجه :

بنابراين بايد طبق روش هاي استاندارد، آزمايش هاي زيست سنجي را انجام داد تا به مؤثرترين جدايه دست يافت.
روش ديگر تهيه جدايه از مؤسسه تحقيقات گياه پزشكي كشور که داراي كلكسيون هاي مختلفي از قارچ ها می باشد.

قارچ
شكار حشرات توسط قارچ باواريا باسيانا

تولید قارچ

الف – كاربرد قارچ نياز به ابزار و ادوات خاص ندارد.

ب – توليد قارچ آسان بوده و نياز به تجهيزات بسيار پيچيده ندارد.

كنترل آفت در يك هكتار مكان زمستان گذران معادل مبارزه در ده ها هكتار از مزرعه است.

زيرا تعداد سن در زير بوته ها خيلي زياد است.

ج – يك بار آلوده سازي مكان زمستان گذران موجب آلودگي سن ها در سال هاي آينده نيز مي شود.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا